Bỏ qua, đến nội dung chính
Lịch sử và thị trường Ngàm F → Z

Máy ảnh Nikon: vì sao bền bỉ từ ngàm F đến ngàm Z

Cập nhật 6 phút đọc
Cận cảnh ngàm Z đường kính lớn trên thân máy Nikon mirrorless với cảm biến và chân tiếp xúc điện tử

Bạn cầm chiếc máy ảnh phim Nikon cũ của bố. Máy đã hơn 40 năm tuổi, lớp sơn mòn ở các cạnh.

Lắp cuộn phim, lên cò, bấm máy: màn trập vẫn kêu gọn như ngày đầu. Rất ít thiết bị đời đó còn dùng được như vậy.

Phần lớn đồ điện tử cũ thành đồ bỏ sau một thập kỷ. Ở nhiều hãng, ống kính thập niên 1970 không gắn được lên thân máy đời mới.

Bài này giải thích vì sao máy ảnh Nikon là ngoại lệ, từ ngàm F năm 1959 đến ngàm Z hiện nay.

Di sản thời máy phim: Nikon F và ngàm F

Trước khi nói về công nghệ mới, cần hiểu gốc rễ làm nên tên tuổi Nikon.

Máy ảnh phim cơ màu đen gắn ống kính 50mm khẩu lớn, đặt trên tấm bản đồ cổ
Ảnh minh họa theo kiểu dáng máy phim Nikon F3 ngàm F với ống 50mm f/1.4, không phải ảnh tư liệu.

Nikon F và nhiếp ảnh phóng sự

Nikon F ra mắt năm 1959, thời nhiếp ảnh báo chí bùng nổ. Phóng viên ảnh cần một chiếc máy chạy ổn định trong điều kiện khắc nghiệt nhất.

Độ tin cậy đó còn được thử ở nơi khắc nghiệt hơn chiến trường. Theo Nikon, máy Nikon Photomic FTN, một biến thể của Nikon F, được NASA chọn cho sứ mệnh Apollo 15 năm 1971.

Để chịu được môi trường chân không, máy được thay cao su, nhựa và dầu bôi trơn bằng vật liệu NASA cho phép. Cần lên phim và vòng lấy nét được làm to ra để phi hành gia thao tác khi đeo găng.

Khả năng tương thích ngược của ngàm F

Nikon giới thiệu ngàm F năm 1959. Suốt hơn 60 năm sau, kích thước cơ bản của ngàm gần như không đổi.

Nhờ vậy, ống kính thập niên 1970–1980 vẫn gắn được lên nhiều DSLR Nikon. Tùy thân máy, bạn có thể mất đo sáng tự động hoặc lấy nét tự động.

Ống kính làm trước năm 1977, loại non-AI, cần chuyển đổi trước khi gắn lên phần lớn máy đời sau. Gắn thẳng có thể làm hỏng cần ghép nối đo sáng trên thân máy.

Đây là lý do người sưu tầm ống kính cổ luôn ưu ái hệ Nikon. Khoản đầu tư vào ống kính không lỗi thời sau vài năm.

Màu sắc và công thái học

Bền về cơ khí là chưa đủ. Nikon còn được nhắc tới vì cảm giác cầm máy và màu ảnh.

Bộ xử lý EXPEED và Picture Control

Bộ xử lý EXPEED của Nikon đi kèm các kiểu ảnh Picture Control: Tiêu chuẩn, Trung tính, Rực rỡ, Chân dung, Phong cảnh, Phẳng.

Kiểu Trung tính và Phẳng cho màu ít can thiệp, hợp với người hay hậu kỳ. Kiểu Rực rỡ và Phong cảnh cho màu trời, cây lá đậm ngay trên JPEG.

Máy đời mới như Zf có thêm kiểu Rich Tone Portrait cho chân dung. Người chụp nhờ vậy có nhiều lựa chọn màu ngay trong máy hơn trước.

Báng cầm và bố trí nút nhất quán

Ai từng dùng nhiều đời máy Nikon đều thấy một điểm chung. Vị trí nút bấm, vòng xoay và báng cầm khá nhất quán qua các thế hệ.

Người chụp đội mũ cầm máy ảnh mirrorless gắn ống zoom lớn, ngón trỏ đặt sẵn trên nút chụp
Ảnh minh họa: báng cầm sâu giúp tay ôm chắc máy khi gắn ống zoom lớn.

Chuyển từ D850 sang Z8, phần lớn nút điều khiển chính vẫn ở chỗ quen thuộc. Người dùng lâu năm thao tác được mà không cần nhìn xuống.

Bước chuyển sang ngàm Z

Sau nhiều thập kỷ với ngàm F, Nikon làm một cú chuyển lớn khi bước sang mirrorless năm 2018.

Ngàm 55 mm và khoảng cách mặt bích 16 mm

Ngàm Z có đường kính trong 55 mm và khoảng cách mặt bích chỉ 16 mm. Đây là ngàm lớn nhất và có khoảng cách mặt bích ngắn nhất trong các ngàm full-frame phổ biến.

Ngàm rộng cho phép thấu kính sau to hơn và đặt gần cảm biến hơn. Ánh sáng tới rìa cảm biến ở góc ít xiên hơn, giảm tối góc và giữ độ nét đều tới mép.

Nói cách khác, kỹ sư quang học của Nikon có thêm không gian để thiết kế ống khẩu lớn mà vẫn nét đều. Ống NIKKOR Z 58mm f/0.95 S Noct là ví dụ cực đoan nhất.

Ống kính NIKKOR Z và lớp phủ Nano Crystal Coat

Dòng NIKKOR Z, đặc biệt các ống ký hiệu S, được thiết kế riêng cho ngàm mới. Nhiều ống f/1.8 nhỏ gọn cho độ nét đều từ tâm ra rìa ngay ở khẩu mở hết.

Nikon cũng dùng lớp phủ Nano Crystal Coat trên nhiều ống cao cấp. Theo Nikon, công nghệ này phát triển từ kinh nghiệm sản xuất thiết bị bán dẫn của hãng.

Lớp phủ giảm lóa và bóng ma khi chụp ngược sáng. Ảnh giữ được độ tương phản và màu sắc, điều người chụp phong cảnh và kiến trúc rất cần.

Không bỏ rơi người dùng ngàm F

Ngàm chuyển FTZ và FTZ II cho phép gắn ống ngàm F lên thân máy Z. Ống có mô-tơ lấy nét trong thân ống như AF-S, AF-P vẫn lấy nét tự động.

Năm 2024, Nikon hoàn tất việc mua lại RED, hãng máy quay điện ảnh của Mỹ. Đây là bước mở rộng hệ Z sang mảng video chuyên nghiệp.

Với người mới muốn vào hệ Z để quay vlog và chụp đời thường, Z30 là thân máy APS-C nhẹ khoảng 405 g. Máy không có kính ngắm, đổi lại có màn hình xoay lật và quay 4K.

Vì sao người chụp tin Nikon

Từ ngàm F gần 60 năm đến ngàm Z mở ra giới hạn quang học mới, Nikon giữ một sợi chỉ xuyên suốt: độ tin cậy được chứng minh bằng sản phẩm thật.

Chọn Nikon, bạn không chỉ mua một thân máy. Bạn bước vào một hệ ống kính và cách bố trí điều khiển đã quen thuộc với nhiều thế hệ người chụp.

Muốn biết Nikon đứng ở đâu giữa các hãng từ thời máy phim, bạn có thể đọc thêm bài lịch sử nhiếp ảnh.

Nguồn: Nikon — Nikon Photomic FTN trên tàu Apollo 15, Amateur Photographer — thông số Nikon Z30.

Để lại bình luận

Email của bạn không được công khai.